Nic

यसरी छट्पटिए तीन जहानः कोही बनेन सहारा

‘अर्बौँको लगानीमा गोठ भत्किए, मन भत्केनन्’

खेम बम
बाजुराको बुढीनन्दा नगरपालिका अहिले स्तब्ध बनेको छ । मंगलबार राति छाउगोठमा सुतिरहेको अवस्थामा एक महिला र दुई छोराको मृत्युको खबरले अगाउँपानी गाउँ शोकमा डुबेको हो । साँझको खाना खाएर सुत्न गएकी ३५ वर्षीया अम्बा बोहरा, १२ वर्षीय छोरा सुरेश र ९ वर्षीय रमितको एकै चिहान बन्यो । रातिको चिसो छल्न् गोठमा आगो बालिएको थियो । बलिरहेको आगो मत्थर भएसँगै उनीहरु सुते । आगो कोइला नहुँदै बचेका काठका टुक्रा जलेपछि धुवाँ निस्कियो । खुट्टापट्टी बालेको आगो ओछ्यानमा सल्कियो । बचाउ–बचाउ भन्न नपाउँदै ज्यान गयो ।

अम्बा महिनावारी भएको चौथो दिन भएको थियो । छोराहरुले पनि आमासँग सुत्न ढिपी गरे । नाबालकहरुले आमासँग सुत्न ढिपी गर्नु स्वभाविक हो । सधैँझै उनीहरु सुत्न गएका थिए । अँगेनामा बालेको आगोले यसरी ज्यान लिन्छ भन्ने कसरी सोच्न सक्थिन अम्बाले । महिनावारी भएको बेला यो उनको दैनिकी नै थियो । बिहिबारको दिन, एकाबिहानै उठ्ने बुहारी नआएपछि सासु विसु बोहरा उठाउन गइन् । त्यहाँ गोठभित्र जलेको अवस्थामा फेला परिन् अम्बा र दुई नाबालक नाती । अम्बाका खुट्टा जलेका थिए, ओछ्यान शरीरमा लपेटिएको थियो । जेठा छोरा सुरेशको मुखबाट रगत बगेको थियो । विसु आत्तिइन् र गाउँलेलाई गुहार मागिन् । गाउँले आएर तीनै जनालाई बाहिर निकाले । सबै अस्ताइसकेका थिए ।

गाउँमा रुवाबासी चल्यो । एकै परिवारका तीनजनाको मृत्यु भएपछि सबै स्तब्ध बने । दुई नाबालक नातीको मृत्युले निकै भक्कानिइन् विसु । प्रहरीलाई खबर गरियो । प्रहरी घटनास्थल पुग्यो । शवको पोस्टमार्टमका निम्ति तीनै जनालाई कोल्टी स्वास्थ्य चौकीमा राखिएको छ । घटनास्थल सदरमुकाम मार्तडी र कोल्टीको बीचमा पर्छ । मार्तडीदेखि ३ घण्टाको कच्ची सडक पार गरेपछि घटनास्थल पुगिन्छ । पान्डुसेन लेकाली क्षेत्र हो । त्यहाँ अहिले निकै चिसो छ । गोठमा आगो नबालेर बस्न सकिँदैन । सधैँ आगो बालेर सुत्ने अम्बाले मंगलबारपनि आगो बालेर सुतेकी थिइन् ।

अम्बाका .श्रीमान काँसी बोहरा मजदुरी गर्न भारतको पिथौरागढमा छन् । उहाँ बिहिबार(आज) मात्रै घर पुग्ने बुझिएको छ । उहाँ पुगेपछि मात्रै अन्तिम संस्कार गरिनेछ । घरमा सासु–ससुरामात्रै थिए । तीन भाई अलग भइसकेका छन् । काँसी माइला हुन् । मृतक नाबालक सुरेश नजिकैको हिमाली प्राविमा कक्षा ३ मा अध्ययनरत थिए । उनका भाई रमित कक्षा १ मा पढ्थे । उनीहरुको मृत्युले हिमाली प्राविपनि शोकमग्न बनेको छ । बाजुराका अधिकांश ठाउँमा घरसँगै जोडिएका साना छाउगोठ अझै कायमै छन् । पान्डुसेनसहित साविकका ६ गाविस छाउगोठमुक्त भएतापनि हालत उस्तै छ ।

गोठ भत्किए, मन भत्केनन्ः
बाजुरामा धेरै क्रियाशील एनजिओ/आइएनजिओले छोपडी प्रथाको उन्मुलनका क्षेत्रमा काम गरिरहेका छन् । तस्बिर खिचेर डोनर भित्र्याउने संघसंस्थाको समेत कमि छैन । तर हालत उस्तै छ । जब घटना हुन्छ, संघसस्थाले आफ्नो कर्तव्य बिर्सेर त्यहाँको परिवेश र प्रणालीलाई दोष दिन्छन् । त्यहाँका गन्नेमान्ने संघसंस्थाको विरुद्ध खनिन्छन् । त्यहाँ ‘सेटिङ’ मिलाउने बाहेक सर्वसाधारणका दुःख जस्ताको त्यस्तै हुन्छन् । लामो समय काम गरेका संस्थाले अझै छाउपडीप्रथाको उन्मुलन गर्न सकेनन् ।

स्थानीय तह गठन भएको एकवर्ष भन्दा बढी भयो । तर कुप्रथाका रुपमा रहेको छाउपडी उनीहरुको मुख्य एजेन्डा बन्नुपर्ने, बनेन । पहाड फुटाउन सक्रिय बनेको स्थानीय तह मानिसको ज्यानका बिषयमा संवेदनशील नबनेको त्यहाँका स्थानीयको आरोप छ । बृहत्त कार्यक्रमका माध्यमबाट यसको अन्त्य गर्नु गाह्रो बिषय होईन । अर्बौ बगाएर भित्र कोठामा सुत्न बनाउन नसक्ने एनजिओ/आइएनजिओको चौतर्फी आलोचना भएको छ ।

Janata Tv

प्रतिक्रिया दिनुहोस्
विशेष

बिहान५ः०० स्टेशन आइडी/राष्ट्रिय गान५ः०२ योग दर्शन५ः३० तीर्थ पर्यटन५ः५५ विज्ञापन/प्रोमो६ः०० जनता समाचार६ः३० दर्शन दिग्दर्शन६ः५५ विज्ञापन/प्रोमो७ः०० जनता समाचार७ः३० गीतहरु८ः०० किताबका कुरा८ः३० बाइलाइनपुनःप्रसारण८ः५५…

मेष– दौडधुप बढी हुनेछ, पे्रममा प्रगति मिल्नेछ । वृष– नयाँ वस्तु प्राप्ति हुनेछ, मेलमिलापको योग बन्नेछ । मिथुन– सन्तानको सुख…

काठामाडौं । वलिउड अभिनेत्री श्रद्धा कपुर एक फोटो ग्राफरसँग प्रेम सम्बन्धमा रहेको मिडिया रिपोर्ट सार्वजनिक भएको छ। बलिवुडका चर्चित फोटोग्राफर…

जोसेफ शाही काठमाडौं । नेपाली लोक गीत संगीत सुन्नेवित्तिकै जो कसैलाई नाँचु–नाँचु लागिहाल्छ, कम्मर भाँचु–भाँचु लागिहाल्छ । फरक यति हो…

मेष – साताको सुरुमा काममा अलमल, अनावश्यक खर्च एवं तनाव बढी हुनेछ । स्वास्थ्यमा समस्या देखिने एवं अरुले काम बिगार्न…

काठमाडौं । राष्ट्रिय मानव अधिकार आयोगले छाउपडीजस्ता कुप्रथाको अन्त्य गर्न संघ, प्रदेश र स्थानीय तहको सरकारलाई मिलेर काम गर्न आग्रह…