लोप हुँदै परम्परागत पानी घट्ट

बलवीर भुजेल
सिन्धुली । पछिल्लो समय सिन्धुलीका विभिन्न खोलामा रहेका पानी घट्टहरु जिर्ण बन्दै लोप हुँदै गहिरहेका छन् । नेपालको परम्परागत प्रविधिको रुपमा रहेका पानी घट्ट केही वर्ष अघिसम्म सिन्धुलीका विभिन्न बस्तीमा जताततै देख्ने गरिन्थ्यो । पानी घट्ट ढुङ्गा कुदेर विशेष आकार दिएर पानीको सहायताले चल्ले गरि निर्माण गरिएको  परम्परागत् मेशिन हाे ।

गाउँघरमा विद्युत्को विकास र विस्तार नहुँदा पानी घट्टमा मकै, कोदो, गहुँ, जाैँ, दाल र मशला लगाएतका सामग्री पिध्ने गरिएको थियो । कतिपयले पानी घट्ट चलाएर नै आफ्नो परिवारको दैनिक आवश्यकता पुरा गर्ने तथा गाँसबासको जोहो गर्ने गरेका थिए । आधुनिक मेशिनले पिधेको भन्दा पानी घट्टमा पिधेको खाद्यान्न स्वास्थ्यको हिसाबले पोषिलो र स्वादिष्ट हुन्छ । संसारका विकसीत देशमा यस्ता परम्परागत प्रविधिको विकास र आविष्कारमा राज्यले प्रत्यक्ष लागानी गरेका छन् तर नेपालमा यस्ता परम्परागत प्रविधिको संरक्षण, संवर्द्धन र विकासमा कुनै चासो दिएको पाइँदैन ।

यसरी लोप हुन लागेका पानी घट्ट लगाएत परम्परागतका प्रविधिहरु सभ्यताको संरक्षण गरेर भावी पुस्तालाई हस्तान्तरण गरेमा आगामी पुस्ताले थाहा पाउने थिए तर यस विषयमा कसैले ध्यान पुर्याएको देखिदैन ।

स्थानीय सरकारले पनि आफ्नो परम्परागत पानी घट्ट लगाएतका प्रविधिको संरक्षण र प्रवर्द्धन गर्नु जरुरी छ । अन्यथा हाम्रा परम्परागत प्रविधि र पानी घट्ट एकादेशका कथामा सिमित नहोला भन्न सकिदैन । यसमा केन्द्रीय तथा स्थानीय सरकारको ध्यान जानु जरुरी छ ।

Janata Tv

प्रतिक्रिया दिनुहोस्
विशेष

काममा प्रशंसा मिल्नेछ । राजनीतिमा फाईदा पाईनेछ ।

बिहान ५ः०० स्टेशनआइडी÷राष्ट्रियगान ५ः०२ योग÷एरोबिक्स ५ः२५ दर्शन दिग्दर्शन ५ः५५ विज्ञापन÷प्रोमो ६ः०० जनता समाचार ६ः३० तिर्थ पर्यटन ६ः५५ विज्ञापन÷प्रोमो ७ः०० जनता…

भूकम्पपछि मानिसहरू घरबाहिर निस्किएका छन् ।

काठमाडौं । चीनमा एक खानीमा विष्फोट हुँदा १५ जनाको मृत्यु भएको छ । चिनियाँ समाचार माध्यमका अनुसार विष्फोटमा परी नौजना…

प्रदेशसभा सदस्य विनोद खड्काले खैँजडी बजाएर नाच्दै तालिमको शुभारम्भ गरेका थिए ।

चेपाङ बाहुल्य राक्सिराङ गाउँपालिकाले चेपाङ समुदायको मौलिक खानेकुरा संरक्षणका लागि अभियान सञ्चालन गरिरहेको छ ।