Logo बैशाख ६, २०७८ सोमबार


बन्द रहेको माटो परीक्षण प्रयोगशाला पुषदेखि सञ्चालनमा आउने

भगीरथ भण्डारी
इलाम । इलाममा लामो समयदेखि बन्द रहेको माटो परीक्षण प्रयोगशाला पुषदेखि सञ्चालनमा आउने भएको छ । माटो परीक्षणका लागि अन्य जिल्ला जनुपर्ने किसानको गुनासो आएसँगै बन्द रहेको प्रयोगशाला पुनः सञ्चालनमा आउने भएको हो ।

तीन वर्ष यताबाट इलामका किसानको माटो परीक्षणका लागि सुनसरीस्थित क्षेत्रीय माटो परीक्षण प्रयोगशाला झुम्का, सुनसरी र झापाको माटो परीक्षण प्रयोगशाला शुरुङ्गा, झापामा पुर्याउनु पर्ने बाध्यता थियो । माटो परीक्षणको सर्वसुलभ सुविधाबाट बञ्चित हुँदा व्यवसायिक किसान मारमा परिरहेका थिए । इलाममा प्रयोगशाला सञ्चालन भएपछि भने किसानलाई राहात मिल्ने भएको छ । इलामका ग्रामिण क्षेत्रका माटो परीक्षण गर्नको लागि जिल्लासम्म ल्याउन नै लामो समय लाग्छ ।

जिल्ला ल्याएर पनि सुरुङ्गा वा झुम्का पठाउदा भने लामो समय लाग्ने भएकाले किसान झञ्झट मान्ने गरेको पाइन्छ । यसर्थ झन्झटिलो मानेर किसानले विगतदेखि हालसम्म परीक्षणका लागि माटो नै नल्याएको कृषि ज्ञान केन्द्र इलामका बाली संरक्षण अधिकृत हेमराज पन्तले जानकारी दिनुभयो । अधिकृत पन्तका अनुसार, प्रयोगशाला सञ्चालन केन्द्रले गर्नुपर्ने जिम्मेवारी भित्र नरहे पनि किसानका सुविधाका लागि सञ्चालन गरिने भएको हो ।

प्रयोगशाला सञ्चालनपछि माटोलाई प्रतिमहिना परीक्षण गरी आवश्यक उपचारका लागि फिल्डमा जान सहज हुने लक्ष्य राखिएको छ । माटोको पीएच मान ६ देखि सातसम्म भएको माटोलाई खेती योग्य माटो मानिने पन्तको भनाई छ । विरुवालाई चाहिने अर्थात माटोमा हुनुपर्ने नाइट्रोजन फसफोरसको मात्रा, पोटासको मात्रा चाहिने भन्दा कम छ वा मध्यम छ भनेर जाँच्ने गरिन्छ । माटो सम्बन्धि प्राविधिकका अनुसार माटोको पीएच मान सात भन्दा तल झर्दा अम्लियपन बढी र पीएच मान सात भन्दा माथि हुँदा अम्लियपन बढी हुन्छ ।

पीएच मान कम भई अम्लियपन बढ्दै गएको माटो अन्नबाली खेतका लागि उपयुक्त मानिदैन । दुई वर्ष अघि परीक्षण गरिएको माटोको नमुनालाई हेर्दा इलामका माटोमा अम्लियपन बढी (पिएच मान चार भन्दा कम) पाइएको थियो । पिएच मान चार भन्दा कम हुनु भनेको माटो विस्तारै खेतीका लागि काम नलाग्ने भएको मान्नपर्ने अधिकृत पन्त भन्नुहुन्छ । उचित समयमा माटोको परीक्षण गरेर उचित समयमा उपचार गरे किसानको पसिना खेर नजाने भएकाले स्थगीत रहेको प्रयोगशालालाई पुनः सुचारु गरिने भएको हो ।

आगामी पुस पहिलो साताबाट प्रयोगशाला सुचारु गरी किसानलाई सर्वसुलभ सेवा दिने र पहिलो चरणमा एक सय जना किसानको माटो परीक्षण गर्ने तयारीमा केन्द्र रहेको छ ।

प्रतिक्रिया दिनुहोस्
विशेष

सामाजिक सञ्जाल फेसबुकमा स्ट्याटसमार्फत कलाकार श्रेष्ठले आफूलगायत परिवारका पाँच जनामा कोरोना संक्रमण पुष्टि भएको बताउनु भएको हो ।

चित्त बुझ्दाे जवाफ नआएको खण्डमा वैशाख १० गते बस्ने बैठकले कारबाही गर्ने निर्णयसमेत गरेको बताइएको छ ।

त्रिवि क्रिकेट मैदान कीर्तिपुरमा भइरहेकाे क्रिकेटमा मलेसियाविरुद्ध नेपालले सानदार जित हासिल गरेकाे छ।

ओली नेतृत्वले गरेका कुनैपनि भेला कोरोना मुक्त हुने तर अरुले गरेका भेलाले कोरोना फैलाउने भन्ने कुरालाई मान्न नसकिने पनि बताउनुभयो…

विवाह, ब्रतबन्ध, मलामीजस्ता कार्यमा २५ जनाभन्दा बढी सहभागी हुन पनि रोक लगाएको छ ।

हिजो मात्रै देशभर गरी संक्रमितको संख्या एक हजार नाघेको छ। काठमाडौं उपत्यकामा मात्रै पाँच सयको हाराहारीमा संक्रमण फैलिएको छ ।